Terug naar school: aandacht voor cyberpesten
Met de start van het nieuwe schooljaar volgende maand vragen we extra aandacht voor een thema dat voor veel jongeren dagelijkse realiteit is: cyberpesten. Nu leerlingen binnenkort weer volop online gaan zijn voor schoolwerk, sociale contacten en ontspanning, is het belangrijk om stil te staan bij een veilig digitaal klasklimaat.
In 2025 bracht de Europese Commissie richtlijnen uit rond de bescherming van minderjarigen online, kaderend binnen de Digital Services Act (DSA). Die richtlijnen benadrukken onder meer het belang van privé-instellingen op sociale media, tools om gebruikers te blokkeren of te weren uit groepen zonder toestemming, en betere meldsystemen bij online platformen. Deze zijn stuk voor stuk maatregelen die cyberpesten mee kunnen helpen voorkomen.
Als organisatie willen we scholen en jongeren stimuleren om:
- Signalen van cyberpesten op tijd te herkennen, zowel bij leerlingen als in je eigen online omgeving.
- Duidelijke afspraken te maken over onlinegedrag bij de start van het schooljaar.
- Meldpunten en hulplijnen onder de aandacht te brengen bij leerlingen, ouders en leerkrachten.
- Privacy-instellingen en blokkeertools op sociale media actief te gebruiken.
Wat kunnen leerkrachten doen?
- Bespreek onlinegedrag en digitale burgerzin structureel in de klas, niet enkel naar aanleiding van een incident.
- Leer signalen herkennen: een leerling die plots stiller wordt, minder graag naar school komt, of zijn/haar telefoon vermijdt, kan wijzen op cyberpesten.
- Maak duidelijke klasafspraken rond respectvol online contact, ook buiten de schooluren.
- Werk samen met het CLB bij vermoedens of meldingen.
- Betrek ouders tijdig en transparant wanneer er zich een situatie voordoet.
- Blijf zelf op de hoogte van de platformen en apps die leerlingen gebruiken, om signalen beter te kunnen plaatsen.
Wat kunnen ouders doen?
- Praat regelmatig en drempelverlagend over wat je kind online meemaakt en niet enkel wanneer er iets misloopt.
- Toon interesse in de apps en platformen die je kind gebruikt, zonder meteen te controleren of iets te verbieden.
- Herken signalen zoals verminderde interesse in school, teruggetrokken gedrag, slecht slapen, of een plotse afkeer van het gsm-gebruik.
- Stimuleer privacy-instellingen op sociale media en leg uit hoe blokkeer- en meldfuncties werken.
- Zoek samen hulp via school, het CLB, of de hieronder genoemde meldpunten wanneer nodig.
Wat moet ik doen?
Maak je zelf cyberpesten mee? Praat erover met familie, vrienden, een leerkracht of je schooldirecteur. Op veel scholen kan je ook terecht bij het CLB.
Wil je liever anoniem praten? Bel gratis naar Awel op 102, elke dag tussen 16 en 22 uur. Ook het Jongeren Advies Centrum (JAC) helpt jongeren gratis verder.
Meer info en tips vind je op allesoverpesten.be. Je kan ook aangifte doen bij je lokale politie (politie.be) of via het online meldpunt.
Hou het niet voor jezelf, maar praat erover, zo snel mogelijk.